آیا در روزگار آشفتگی، نوشتن داستان ارزش دارد؟

الیف شافاک نویسنده معروف «ملت عشق» را سالها به عنوان پرخوانندهترین نویسنده زن ترکیه میشناختند، اما امروز او بدون شک محبوبترین چهره ادبی این کشور است. رمان جدید او به نام کتاب «در یک لحظه کوتاه، تمام ابدیت» در روزهای اخیر به چاپ رسیده است.
به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از گاردین، رمانهای شافاک نهتنها پرفروش، بلکه دستبهدست میان نسلهای مختلف میچرخند؛ اما مسیر هنری او همواره هموار نبوده است. او که کودکی خود را در تنهایی و میان شهرهای مختلف گذرانده، بعدها با پروندههای قضایی، اتهام به زیر پا گذاشتن ارزشهای ملی و هجومهای تند به خاطر ابراز عقایدش روبهرو شد؛ چالشهایی که او را به ۱۱ سال زندگی در تبعیدی خودخواسته در لندن کشاند.
رمان تازه شافاک از دل یک بحران عمیق شخصی و فکری بیرون آمده است؛ زمانی که او درگیر افسردگی و اضطراب شدیدی شد که در زبان ترکی به آن حزن میگویند. در دنیایی که با جنگ، تفرقه، بحرانهای اقلیمی و عدم قطعیتهای فناوری احاطه شده، او از خود پرسید: «در روزگار آشفتگی و بحران، آیا نوشتن یک داستان یا شعر اصلاً ارزشی دارد؟» همین پرسش او را به جستجو در مفهوم خلاقیت در زمانه بحران کشاند و نگاهش را به قرن نوزدهم و زندگی گوستاو فلوبر معطوف کرد.
فلوبر، با وجود آنکه امروز پدرخوانده رمان مدرن شناخته میشود، بیشتر عمرش را در گمنامی و انزوا گذراند. شافاک با الهام از زندگی این نویسنده، داستانی چندصدایی خلق کرده که روایتگر زندگی او از زاویه دید زنان اطرافش و حتی شخصیتهای فرعی است. او با پیوند زدن سنت ادبی رمان اروپایی به داستانگویی شفاهی خاورمیانه، ساختاری لایهلایه ایجاد کرده است تا نشان دهد انسانها و قصههایشان چقدر به یکدیگر پیوستهاند.
برای شافاک، نوشتن هیچگاه آسانتر نمیشود. او هنگام خلق اثر با تردیدها، حملات عصبی و اضطراب دستوپنجره نرم میکند و شبها در حالی که به موسیقی هویمتال گوش میدهد، کلمات را کنار هم میچیند. اما با تمام این سختیها، او ادبیات را یکی از آخرین فضاهای دموکراتیک جهان میداند؛ جایی که میتوان شتاب روزمره را رها کرد، مکث کرد و به انسانهای دیگر گوش داد. از نگاه او، هنر داستانگویی فراتر از مرزها، جغرافیا و ادیان است و به تمام بشریت تعلق دارد.
کتاب «در یک لحظه کوتاه، تمام ابدیت» (In One Brief Moment All Eternity) ۱۵ اکتبر ۲۰۲۶ (۲۳ مهر) توسط انتشارات وایکینگ منتشر شده است.




